2006 yılından itibaren her toplantımızda , Kamunun ek mali kaynak yaratması olanaklarını değerlendirerek, gelecekte, başta yerel yönetimler olmak üzere Kamu Kurumlarının, kuracakları şirketlerle hisse senedi çıkarmasının olanaklı hale gelmesi gerektiğini belirtmiştik. Yönetim Kurulumuzun bu düşüncesi de 2. Başkan Dr. Erdal KARABAŞ tarafından resmi ve özel toplantılarda yetkililere iletilmişti.

     Finansman temini ve sermaye piyasası hususunda çok sayıda yasal düzenlemenin bulunduğu bu önemli ve karmaşık konuda, başta Yerel Yönetimlerin hızla bilgilenmesi gerekmektedir. Zira; başlangıçta bilgisizlik nedeni ile atılacak yanlış bir adım, yetkililer açısından kişisel suç,  zimmet vb kovuşturmalara yol açabileceği gibi, bu çok önemli mali estrümanın yanlış kullanımı, ülkemizde yerel sermaye ile yaratılacak ek kaynakların gelecekte daha önemli başarılı işlerin yapılmasına giden yolunu, oluşan olumsuz hava nedeni ile de tıkayabilecektir.

     Bu önemli konudaki MİTAGED tarafından daha önce yapılan çalışmalar, yeni düzenlemeler oluştukça ilavelerle genişletilerek isteyen Kamu Kurumlarına sunulacaktır.

     Aşağıda SPK tarafından hazırlanmış olan açıklamayı okuyabilirsiniz. 

     Söz konusu Tebliğ Taslağı metni için tıklayınız

Altyapı Yatırım Ortaklıklarına İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ Taslağı görüşe açılmış olup, söz konusu taslağa ilişkin görüşlerinizi, elektronik ortamda altyapi@spk.gov.tr veya bilgi@mitaged.org.tr e-posta adresine gönderebilirsiniz.

Taslak ile getirilen düzenlemeler

Taslakta, başta belediyeler olmak üzere kamu sektörünün altyapı yatırımlarının sermaye piyasaları yoluyla finansmanında yatırım ortaklığı şeklinde faaliyet gösterecek yeni bir şirket modeli öngörülmüştür. 

Öngörülen modelde kamunun altyapı yatırımlarının hızlandırılabilmesi ve sermaye piyasasının derinleşmesi amaçlanmakta olup, Hazine garantisi gibi kamu finansmanını zora sokacak bir güvence gerekmeyecek, özel sektör şirketleri gibi yönetim bakımından Kurul düzenlemelerine uyum aranacak, fizibilitesi ve değerlemesi yapılmış altyapı projeleri şirketin ana faaliyet konusunu oluşturacaktır.

Bu modelle, yap-işlet-devret modeli çerçevesinde kamu tarafından yaptırılan veya özellikle belediyeler tarafından yürütülen altyapı yatırım ve hizmetlerinin özkaynakla finanse edilmesi, böylece şirket payları nitelikli yatırımcılara, önceden belirlenmiş yatırımcılara veya halka arz edilmek suretiyle sermayenin tabana yayılması sağlanacaktır. Ayrıca, şirket tarafından yapılacak borçlanma senetleri ihracıyla finansman olanakları çeşitlendirilecektir. 

Sermaye piyasası kurumu olarak faaliyette bulunacak olan altyapı yatırım ortaklıklarının (AYO), kurucularına ve kuruluş usullerine, portföy işletmeciliği faaliyet izinlerine, organizasyon yapılarına, ihraç edecekleri sermaye piyasası araçlarının Kurul kaydına alınmasına, yatırım faaliyetlerine, kamuyu aydınlatma ve yatırımcıların bilgilendirilmesi yükümlülüklerine ilişkin esaslar getirilerek güvenli bir sistem yaratılmıştır.

Taslakta öngörülen düzenlemelerden önemli olanlarına aşağıda yer verilmektedir:

1. Kuruluş

AYO'nun kayıtlı sermayeli olarak asgari 100 milyon YTL başlangıç sermayesiyle kurulması öngörülmüştür. Kurucular sadece kamu birimleri ile kısıtlanmamış, belirli şartları taşıyan herkesin kurucu olmasına imkan tanınmıştır. Ancak, kuruculardan biri AYO sermayesinin %25'ine sahip mali yeterliliği haiz bir lider sermayedar olacaktır.

Ortak veya lider sermayedar olacak kamu kurumu niteliğindeki kurucularda aranan şartlar ise esnek tutulmuştur. Bu şekilde, kamuya, özellikle de belediyelere, altyapı yatırımlarını gerçekleştirmesi için kolaylık tanınması öngörülmüştür.

2. Faaliyet

AYO'lar esas olarak, Yap-İşlet-Devret modeli kapsamında merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri, mahalli idareler ve KİTler tarafından yürütülen veya özellikle belediyeler tarafından yürütülen altyapı yatırım ve hizmetleri ve projeleri ile altyapı projesini gerçekleştirmek üzere belediyeler tarafından kurulan altyapı şirketlerine yatırım yapacaktır. Bunlara dayalı haklar ve finansal araçlar da portföye dahil edilebilecektir.

Portföyde yer alacak altyapı yatırım projelerinin kamu yararına hizmet eden nitelik taşıması, öngörülebilir nakit akımlarına sahip olması, fizibilite/değerleme çalışmalarının yapılmış ve gerekli tüm yasal izinlerinin alınmış olması ön koşul olarak belirlenmiştir. 

3. AYO'nun ve AYO Portföyünün Yönetimi

AYO'nun ve AYO portföyünün, kamu idaresinden bağımsız bir şekilde yönetilebilmesi ve modelin kalitesinin artırılabilmesi için profesyonel ve bağımsız yöneticilere ilişkin şartlara yer verilmiştir. Bu şartların belirlenmesinde, Kurulumuzca yayımlanan kurumsal yönetim ilkeleri esas alınmıştır.

4. AYO Paylarının Arzı

AYO'nun çıkarılmış sermayesinin asgari %49'u oranındaki paylarının belli bir süre sonunda nitelikli yatırımcılara veya önceden belirlenmiş yatırımcılara veya halka arz edilmesi zorunlu tutulmuştur.

4. AYO Portföyünün Finansmanı

AYO, finansman ihtiyacının özkaynak ile karşılanması amacıyla paylarını yerli ve yabancı yatırımcılara arz edecektir. Bunların yanında, tahvil, bono veya yapılandırılmış diğer borçlanma senetleri ihracı imkanıyla AYO'ların finansman alternatifleri çeşitlendirilmiştir.

5. Diğer Düzenlemeler

Yukarıdakilere ilave olarak aşağıdaki konularda düzenlemeler yapılmıştır:

1. AYO'lar altyapı yatırım ve projelerinin inşaat ve yapım işlerini kendileri üstlenemeyecektir.

2. AYO portföyünde yer alan altyapı yatırım ve hizmet projeleri kapsamında inşa edilmiş veya edilmekte olan tesislerin oluşabilecek her tür hasara karşı rayiç değerleri dikkate alınarak sigortalanması zorunlu tutulmuştur.

3. AYO'nun yapacağı portföye alım işlemleri, portföyden satış işlemleri ve diğer portföy işlemleri ekspertiz değerleri dikkate alınarak gerçekleştirilecektir.